Orange Group Georgia, სამართლებრივი ცნობარი „მშენებლობა და ექსპლუატაციაში მიღება. ბათუმი 2026“
გამოქვეყნდა 2026 წლის 16 ნოემბერს, მონაცემები შემოწმებულია 2026 წლის 10 ნოემბრის მდგომარეობით
საქართველოში მშენებლობის ნებართვა და შენობის ექსპლუატაციაში მიღება ორი დამოუკიდებელი სამართლებრივი გადაწყვეტილებაა. ნებართვა იძლევა მასში გათვალისწინებული სამშენებლო სამუშაოების წარმოების უფლებას. ის არ იძლევა დასრულებული შენობით სარგებლობის უფლებას.
ექსპლუატაციაში მიღება საჯარო-სამართლებრივი გადაწყვეტილებაა იმის შესახებ, რომ მშენებლობა დასრულებულია და ობიექტი დადგენილ მოთხოვნებს შეესაბამება. ის არ ემთხვევა ბინის მიღება-ჩაბარების აქტს, საკუთრების რეგისტრაციას, ხელშეკრულებით ანგარიშსწორების დასრულებას ან გასაღების გადაცემას.
ზოგადი წესით — არა. სამშენებლო კოდექსის 139¹ მუხლი პირდაპირ კრძალავს შენობის ფუნქციონირებას ექსპლუატაციაში მიღების აქტამდე. საკუთრების უფლება და შენობაში მცხოვრები ადამიანები ობიექტს კანონიერად მიღებულად არ აქცევს.
ტიპური სიტუაცია: დეველოპერი ამბობს „შენობაში ცხოვრობენ, დენი და წყალი არის, ესე იგი ყველაფერი კანონიერია“. ამ ფაქტებიდან ექსპლუატაციაში მიღების აქტის არსებობა არ გამომდინარეობს.
| ნიშანი | რას ადასტურებს | რას არ ადასტურებს |
|---|---|---|
| საკუთრება რეგისტრირებულია | ჩანაწერს ქონებრივ უფლებაზე | შენობის მიღებას და ცხოვრების კანონიერებას |
| გასაღები გადაცემულია | ფაქტობრივ ფლობას | ტექნიკურ და სახანძრო ნორმებთან შესაბამისობას |
| ადამიანები ცხოვრობენ | ფართის რეალურ გამოყენებას | ექსპლუატაციაში მიღების აქტის არსებობას |
| არის დენი და წყალი | მიერთების ფაქტს | მიერთებისა და ცხოვრების კანონიერებას |
| ლიფტები მუშაობს | ტექნიკურ შესაძლებლობას | ოფიციალურ გამოცდას და მიღების აქტს |
| ყველა გადახდა შესრულებულია | ხელშეკრულების ფინანსურ ნაწილს | ადმინისტრაციული პროცესის დასრულებას |
მიღებული და მიუღებელი შენობის შედარება ცხოვრების, ქსელების, გაყიდვისა და იპოთეკის მიხედვით — ცნობარის სრულ ვერსიაში.
მიიღეთ ცნობარი Telegram-ში03.06.2019-მდე გაცემული ნებართვებისთვის მოქმედებს გარდამავალი რეჟიმი: ექსპლუატაციაში მიღებისას გამოიყენება ის აქტები, რომლებიც ნებართვის გაცემის დროს მოქმედებდა. ამიტომ ძველი ობიექტისთვის ჯერ უნდა დადგინდეს ნებართვის თარიღი და შესაბამისი გარდამავალი ნორმები და მხოლოდ შემდეგ შეფასდეს დოკუმენტები.
მთავრობის 2026 წლის 16 თებერვლის №62 დადგენილებამ ცალ-ცალკე განსაზღვრა ვადები თბილისისა და სხვა მუნიციპალიტეტებისთვის. ბათუმში ექსპლუატაციაში მიღების გადაწყვეტილება მიიღება:
ვადა აითვლება დოკუმენტების სრული პაკეტის სათანადოდ წარდგენიდან.
განმცხადებელი ირჩევს ორ- ან სამეტაპიან სქემას. ორი ეტაპისას: განაშენიანების პირობები — 10 სამუშაო დღე, ნებართვა პროექტთან ერთად — 20. სამი ეტაპისას: პირობები — 10, არქიტექტურა — 17, ნებართვა — 5. სულ 30 ან 32 სამუშაო დღე ნომინალური განხილვისთვის.
ეს სახელმწიფო ორგანოს მუშაობის ვადაა და არა დეველოპერული პროექტის. გეოლოგია, დაპროექტება, ექსპერტიზები, დემონტაჟი და შენიშვნები ამ პერიოდში არ შედის.
კომპლექსის მომარაგება სამშენებლო შეყვანით ან ერთიანი მრიცხველით ავტომატურად ვერ ჩაითვლება თითოეული ბინის სრულფასოვან საყოფაცხოვრებო მომარაგებად.
ტიპური მიზეზები, რომლებიც კანონიდან და სანებართვო დოკუმენტაციიდან გამომდინარეობს:
კოდექსის 141⁷ მუხლი ქმნის გამონაკლის რეჟიმს ბათუმში პროექტიდან გადახრით აშენებული ცალკეული ობიექტების ექსპლუატაციისთვის ვარგისად აღიარებისთვის. ის მოქმედებს მხოლოდ კანონით პირდაპირ განსაზღვრული ობიექტებისა და ვადებისთვის და მოითხოვს კონსტრუქციული და სეისმური უსაფრთხოების დადასტურებას. ამ რეჟიმით განაცხადების წარდგენის ვადა შეზღუდული იყო და მისი ზოგადი გაგრძელება 2026 წლის ნოემბრისთვის ვერ მოიძებნა.
141⁶ მუხლი ცალკე მექანიზმია ბათუმში ავარიული მრავალბინიანი სახლების რეკონსტრუქციისა და ჩანაცვლებისთვის. ეს არ არის თვითნებურად აშენებული მაღალსართულიანი შენობის დაკანონების გზა. მოქმედი რედაქციით პროგრამა გათვლილია 01.01.2027-მდე.
პროექტის სასიცოცხლო ციკლი 16 ეტაპად, დანგრევა, მიწასთან დაკავშირებული გარიგებები, გამწვანება და საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 05.02.2026 გადაწყვეტილება.
ჩამოტვირთეთ უფასოდ Telegram-შიზოგადი წესით — არა. სამშენებლო კოდექსის 139¹ მუხლი კრძალავს შენობის ფუნქციონირებას ექსპლუატაციაში მიღების აქტამდე. ადამიანების ფაქტობრივი ცხოვრება შენობას კანონიერად მიღებულად არ აქცევს.
გადაწყვეტილება მიიღება 15 სამუშაო დღეში II კლასის და 1 500 მ²-მდე III კლასის შენობებისთვის, 20 სამუშაო დღეში 1 500 მ²-ზე მეტი III კლასისთვის და 30 სამუშაო დღეში IV კლასისთვის. ვადა აითვლება დოკუმენტების სრული პაკეტის სათანადოდ წარდგენიდან.
კანონი ზოგად აკრძალვას არ შეიცავს: ბინაზე საკუთრება შეიძლება დარეგისტრირდეს ექსპლუატაციაში მიღებამდეც. მაგრამ ფლობის უფლება და შენობის კანონიერი ექსპლუატაციის უფლება სხვადასხვა საკითხია. ბანკებმა და სადაზღვევო კომპანიებმა მიუღებლობა შეიძლება მნიშვნელოვან რისკად მიიჩნიონ.
139¹ მუხლი კრძალავს ექსპლუატაციაში მიუღებელი შენობის ელექტროენერგიით და ბუნებრივი აირით მომარაგებას. გამონაკლისია სამშენებლო სამუშაოების მომარაგება ნებართვის მოქმედების ვადაში. წყალი და კანალიზაცია ცალკე წესებს ექვემდებარება.
ეს არის ბათუმში პროექტიდან გადახრით აშენებული ცალკეული ობიექტების ექსპლუატაციისთვის ვარგისად აღიარების გამონაკლისი რეჟიმი. ის მოქმედებს მხოლოდ კანონით პირდაპირ განსაზღვრული ობიექტებისა და ვადებისთვის და არ ნიშნავს ყველა დაუსრულებელი შენობის ავტომატურ ამნისტიას.
მასალა ეფუძნება საქართველოს სამშენებლო კოდექსს, მთავრობის დადგენილებებს, ბათუმის საკრებულოს აქტებს, სემეკ-ის წესებს და გამოქვეყნებულ სასამართლო პრაქტიკას; შემოწმებულია 10.11.2026-ის მდგომარეობით. ეს არის კვლევითი ცნობარი და არა სამართლებრივი დასკვნა კონკრეტულ ობიექტზე. კონკრეტული შენობის შესახებ გადაწყვეტილებისთვის საჭიროა დოკუმენტების იურისტის მიერ შემოწმება.